Bạn bỏ tiền làm chứng thư thẩm định giá, mang đến ngân hàng rồi được đề nghị làm lại với một đơn vị khác. Tình huống này không hiếm, và gần như luôn tránh được nếu hỏi đúng câu trước khi đặt thẩm định. Bài viết giải thích chứng thư thế nào thì hợp lệ, vì sao hợp lệ vẫn có thể chưa đủ, và cần hỏi ngân hàng những gì.
Chứng thư hợp lệ bắt đầu từ đơn vị phát hành
Theo Luật Giá 2023, chỉ doanh nghiệp được Bộ Tài chính cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh dịch vụ thẩm định giá mới được cung cấp dịch vụ này. Một trong các điều kiện là có ít nhất 5 thẩm định viên về giá đăng ký hành nghề tại doanh nghiệp. Chứng thư phải có chữ ký của thẩm định viên trực tiếp thực hiện, chữ ký và con dấu của người đại diện theo pháp luật hoặc người đứng đầu chi nhánh, và đi kèm báo cáo thẩm định giá.
Bộ Tài chính công bố danh sách doanh nghiệp đủ điều kiện và danh sách thẩm định viên hành nghề. Theo Thông báo số 1294/TB-BTC, từ ngày 01/01/2026 có 277 doanh nghiệp thẩm định giá đủ điều kiện tiếp tục kinh doanh, và một số đơn vị không đáp ứng điều kiện đã bị loại khỏi danh sách. Trước khi ký hợp đồng, hãy tra tên doanh nghiệp trong danh sách mới nhất.
Hợp lệ chưa đủ: mỗi ngân hàng có yêu cầu riêng
Ngân hàng là bên chịu rủi ro khi cho vay nên tự quyết định cách xác định giá trị tài sản bảo đảm theo quy chế nội bộ. Trên thực tế, bạn sẽ gặp một số cách làm:
- Danh sách đơn vị thẩm định hợp tác. Ngân hàng chỉ nhận chứng thư từ các doanh nghiệp đã ký hợp tác, có khi phân theo địa bàn. Ví dụ, từ ngày 21/9/2026, BIDV chuyển sang mô hình phân quyền định giá theo địa bàn, mỗi đơn vị định giá phụ trách những tỉnh, thành nhất định.
- Định giá nội bộ. Một số ngân hàng có bộ phận định giá riêng, dùng chứng thư bên ngoài để tham khảo hoặc tự định giá lại.
- Mẫu báo cáo riêng. Có ngân hàng yêu cầu báo cáo theo mẫu, ngôn ngữ hay mức độ chi tiết nhất định.
Dù chứng thư được chấp nhận, đó vẫn chỉ là một căn cứ. Tỷ lệ cho vay và quyết định duyệt khoản vay do ngân hàng đưa ra.
Hiệu lực và mục đích của chứng thư
- Thời hạn: theo chuẩn mực thẩm định giá hiện hành, thời hạn hiệu lực ghi trên chứng thư không quá 6 tháng kể từ ngày phát hành, và có thể ngắn hơn tùy đặc điểm tài sản và biến động thị trường.
- Mục đích: chứng thư chỉ dùng đúng mục đích ghi trong hợp đồng thẩm định. Chứng thư làm để tham khảo khi mua bán có thể không được nhận cho hồ sơ vay.
- Tài sản: thông tin và số lượng tài sản phải khớp với hợp đồng thẩm định; nếu tài sản thay đổi, chẳng hạn xây thêm hay tách thửa, thì cần thẩm định lại.
Nếu hồ sơ vay kéo dài, hãy để ý ngày hết hiệu lực để khỏi phải làm lại.
Năm câu nên hỏi ngân hàng trước khi đặt thẩm định
- Ngân hàng có danh sách doanh nghiệp thẩm định giá hợp tác không, ở khu vực của tôi gồm những đơn vị nào?
- Ai chọn đơn vị thẩm định, và ai trả phí: tôi hay ngân hàng?
- Có mẫu báo cáo hay yêu cầu riêng nào về nội dung chứng thư không?
- Tại thời điểm nộp hồ sơ, chứng thư cần còn hiệu lực ít nhất bao lâu?
- Ngân hàng có tự định giá lại không, và nếu kết quả chênh lệch thì dùng con số nào để tính khoản vay?
Chứng thư Citics và các ngân hàng đối tác
Trang Định giá của Citics nêu chứng thư thẩm định giá của Citics được các ngân hàng đối tác sử dụng và chấp nhận. Tính đến tháng 10/2026, Citics công bố mạng lưới 34 ngân hàng đối tác; các bản tin đã đăng có nêu hợp tác về định giá với BIDV, VPBank, VIB, MBV, GPBank và PGBank.
Vì yêu cầu hồ sơ có thể khác nhau theo ngân hàng và chi nhánh, khi gửi yêu cầu ở trang Định giá, hãy cho Citics biết ngân hàng bạn dự kiến vay để được xác nhận yêu cầu trước khi thực hiện. Việc phê duyệt khoản vay vẫn do ngân hàng quyết định.
Nguồn tham khảo
- Luật Giá 2023 (Luật số 16/2023/QH15) – Chương VI: Thẩm định giá (Điều 49, 55)
- Thời báo Tài chính Việt Nam – Công bố 277 doanh nghiệp đủ điều kiện kinh doanh thẩm định giá năm 2026 (09/01/2026)
- Thời báo Tài chính Việt Nam – Quản lý nhà nước về thẩm định giá: đảm bảo tính minh bạch, chính xác (29/12/2025)
- Quy định về chứng thư thẩm định giá từ 01/7/2024 (Thông tư 30/2024/TT-BTC, Chuẩn mực hồ sơ thẩm định giá, Điều 5–7)
- Citics – PGBank trở thành đối tác ngân hàng thứ 34 của Citics (14/10/2026)
- Citics – Citics và BIDV hợp tác triển khai mô hình định giá mới tại 26/34 tỉnh, thành (06/10/2026)